کلاس سدان کامپکت (سی) یکی از اشباع ترین کلاس های خودروسازی است. هرچند که روز به روز به تقاضای بازار برای شاسی بلند ها افزود می‌شود اما کلاس سی همواره یکی از پر فروش ترین کلاس هایی خودرویی بوده است. اگر صرفا خودروهای کامپکت محدوده‌ی قیمت مزدا ۳ را در نظر بگیریم مزدا ۳ با رقبایی همچون کیا فورته (سراتو)، کیا سول، فولکس واگن گلف، فولکس واگن جتا، فولکس واگن جی‌ تی آی، هوندا سیویک، هوندا اینسایت، شورولت کروز، تویوتا پریوس (و پریوس پرایم)، تویوتا کرولا (و کرولا هیبریدی)، هیوندای الانترا، هیوندای یونیک، سوبارو دابلیو آر اکس، سوبارو امپرزا، نیسان لیف و نیسان سنترا باید رقابت کند. همان طور که از لیست بلند بالای رقبا مشخص است رقابت در این کلاس بسیار سخت و طاقت فرساست چرا که در این لیست انواع و اقسام خودروهای مدرن و پر قدرت از تمامی تولید کنندگان بزرگ خودرو حضور دارند.

مزدا۳ ۲۰۱۹

مزدا ۳ سدان و هاچ بک هر دو در نمایشگاه خودروی لس آنجلس ۲۰۱۸ به عنوان مدل ۲۰۱۹ رونمایی شدند. این مدل جدید بر اساس زبان طراحی جدید مزدا طراحی شده‌اند. این زبان طراحی که کودو (KODO) نام دارد با خودروهای کانسپت ویژن معرفی شد. در کل نمی‌توان طراحی مزدا۳ جدید را هیجان انگیز دانست. این طراحی حتی در کلاس خود هم بهترین نیست و می‌توان به جرات گفت که خودروهایی همچون سوبارو دابلیو آر اکس و یا کیا فورته طراحی بسیار بهتری نسبت به این خودرو دارند. طراحی مزدا ۳ جدید در بهترین حالت نسخه‌ی ضعیف شده‌ی آلفارومئو جولیا است.

به جز طراحی که بی شک از نقاط قوت مزدا محسوب نمی‌شود مزدا۳ جدید از نظر قوای فنی هم آن چنان که باید نو آور نیست. در حال حاضر هیچ نسخه‌ی هیبریدی، برقی و یا حتی توربوشارژی از این خودرو در دسترس نیست. هرچند که پیشرانه‌ی این خودرو یک پیشرانه‌ی مدرن محسوب می‌شود که تقریبا کم مصرف هم هست و همچنین نسخه‌ی دیزل مزدا۳ جدید هم در بازار وجود دارد اما هیچ کدام از این خودروها از نقطه نظر فنی توان رقابت با محصولات هیبریدی تویوتا و یا برقی نیسان را ندارند.
در مجموع می‌توانیم در این که مزدا ۳ شکوه سال‌های گذشته‌ی خود را ندارد به توافق برسیم چرا که فروش این خودرو هم به خوبی سال های گذشته نیست. مزدا ۳ شاید خودروی خوبی باشد اما به هیچ وجه نمی‌توان آن را چه از نظر طراحی و چه از نظر قوای فنی خودرویی مدرن به حساب آورد.

مزدا ۳ در ایران

در کشور ما مزدا ۳ و البته جد مزدا۳ یعنی مزدا ۳۲۳ همواره پر طرفدار بوده‌اند. مزدا ۳۲۳ که به نام مزدا فامیلیا هم شناخته می‌شود از سال ۱۳۷۹ توسط گروه خودروسازی بهمن به بازار عرضه شد. این خودرو به واسطه‌ی موتور ۱۶۰۰ سی سی ۱۰۶ اسب بخاری و وزن سبکش خودورویی چابک محسوب می‌شده است. این خودروی محبوب یک بار هم مورد فیس لیفت قرار گرفت. در ایران این نسخه‌ی فیس لیفت شده که از جذابیت ظاهری بیشتری برخوردار است.مدل فیس لیفت شده در ایران با نام اف ال (FL) شناخته می‌شود. مزدا ۳۲۳ در ایران تییپ‌های مختلفی داشته است که گران ترین این تیپ‌ها دارای امکاناتی همچمون جعبه دنده‌ی اتوماتیک ۴ سرعته و سانروف بوده است. 
در سال ۱۳۸۶ گروه خودروسازی بهمن نسل نسل اول مزدا ۳ را جایگزین مزدا ۳۲۳ کرد. این خودرو که بر اساس پلتفرم فورد فوکس ساخته شده بود خودرویی چابک، خوش ساخت و البته جذاب بود. در ایران هم مانند اکثر نقاط دنیا این خودرو با استقبال بسیار خوبی مواجه شد. مزدا ۳ نسل اول با نسخه‌ی فیس لیفت شده‌ی خود به ایران وارد شد. این خودرو به یک پیشرانه‌ی ۲ لیتری چهار سیلندر مجهز بود که می‌توانست ۱۴۸ اسب بخار نیرو و ۱۸۷ نیوتن متر گشتاور تولید کند. همین پیشرانه‌ی قدرتمند این خودرو را به یکی از چابک ترین و جذاب ترین خودروهای بازار ایران تبدیل کند. البته این مدل هم مانند مزدا ۳۲۳ به یک جعبه دنده‌ی ۴ سرعته‌ی خودکار مجهز بود. این مدل هم درست مانند ۳۲۳ به لیست جذابی از امکانات مختلف مجهز بود که آن را برای بازار ایران بسیار جذاب می‌کرد. به طور مثال مزدا ۳ نسل اول بی سی دی چنجر و سان روف مجهز بود که در زمان خودش برای بازار ایران بسیار هیجان انگیز محسوب می‌شد. 

نسل دوم مزدا ۳ در ایران این بار هم توسط گروه بهمن عرضه شد. در سال ۱۳۸۹ نسخه‌ی پیش از فیس لیفت نسل دوم مزدا ۳ در ایران با همان موتور دو لیتری قدرتمند عرضه شد. این بار اما جعبه دنده‌ی به نسبت قدیمی و کند ۴ سرعته جای خود را به یک جعبه دنده‌ی ۵ سرعته‌ی خودکار داده بود که باعث می‌شد به جذابیت‌های این خودرو افزوده شود. در سال ۱۳۹۱ هم نسخه‌ی فیس لیفت شده‌ی مزدا ۳ نسل دوم در بازار ایران عرضه شد تا پایانی باشد بر عرضه‌ی پیاپی نسل‌های مختلف این خودروی جذاب و دوست داشتنی. مزدا ۳ در نسل‌های سوم و چهارم خود هرگز به ایران وارد نشد و حالا در سال ۹۸ کماکان این خودرو با نسل دوم خود در بازار ایران تولید می‌شود. این خودرو در ایران در حالی با رقبای به روز ژاپنی و کره‌ای خود دست و پنجه نرم می‌کند که کماکان یک مدل ۲۰۱۰ محسوب می‌شود. اصلی ترین رقبای مزدا ۳ در ایران تویوتا کرولا، کیا سراتو وارداتی و سایپا، هیوندای الانترا، و البته سدان‌های کامپکت چینی هستند. شاید مزدا ۳ بر روی کاغذ هیچ حرفی برای گفتن در مقابل رقبای مدرن و جدید خود نداشته باشد اما کماکان قیمت رقابتی آن به نسبت رقبا و البته سابقه‌ی خوبش باعث می‌شود که یکی از محبوب ترین گزینه‌های خریداران ایرانی باشد. مدل‌ ۹۸ مزدا ۳ نسل دوم که در ایران با نام نیو (N) شناخته می‌شود با آستانه‌ی قیمت بیش از ۳۵۰ میلیون تومان خرید و فروش می‌شود. شاید این قیمت کمی نجومی به نظر برسد اما با توجه به قیمت بیش از ۴۰۰ میلیونی رقبای وارداتی این خودرو باید بگوییم که ارزش خرید این خودرو آن چنان هم پایین نیست.

طراحی

طراحی این نسل مزدا ۳ آن چنان که باید مدرن و جذاب نیست. طراحی این خودرو در مجموع متناسب و سیال به نظر می‌رسد اما این طراحی مزیت خاصی را به نسبت سایر رقبای این خودرو ندارد. طراحی این خودرو در داخل و خارج ساده است. این سادگی شاید در بدنه‌ی این خودرو باعث بی هیجان شدن آن شده باشد اما در اتاق آن باعث شده است تا فضای دلچسب بوجود آید.

طراحی خارجی 

در نمای جلویی این خودرو شاهد حضور یک ورودی هوای بزرگ چند وجهی هستیم که از پایین و طرفین با یک نوار کرومی احاطه شده است. این نوار کرومی در ادامه به چراغ‌های اصلی قطره‌ای شکل این خودرو می‌رسد و آن را هم در بر می‌گیرد. این طراحی باعث شده است که نمای جلویی این خودرو ساده و منظم به نظر برسد. بر روی کاپوت این ماشین دو خط نسبتا حجیم وجود دارد که باعث شده اند ظاهر این قسمت کمی خشن به نظر بیاید.

نمای جانبی این خودرو بسیار ساده و یکنواخت طراحی شده‌ است و به جز چند حجم بسیار محو چیز دیگری در این نما به چشم نمی‌خورد.
مهم ترین قسمت نمای عقب این خودرو شاید اگزوز های دو گانه‌ی آن باشند که حالتی اسپرت را به این خودرو بخشیده‌اند. در این نما مثل باقی خودرو المان خاص و متفاوتی به چشم نمی‌خورد.

طراحی نسخه‌ی هاچبک مزدا ۳ به نسبت نسخه‌ی سدان در سطح پایین تری قرار می‌گیرد. بر عکس بسیاری از خودروهای این کلاس که در نسخه‌ی هاچبک از طراحی جذاب تری بهرمند هستند، طراحی مزدا۳ هاچبک حتی از نسخه‌ی سدان آن هم بی هیجان تر است. این هاچبک بیش از آن که یک نسخه‌ی هیجان انگیز از خودروی اصلی باشد یک استیشن خسته کننده است.
در مجموع طراحی بدنه‌ی این خودرو که کمی هم شبیه به آلفارومئو جولیا است بسیار خسته کننده و یکنواخت است. در سال‌های نه چندان دور که مزدا اقدام به معرفی خودروهای کانسپت می‌کرد این طور به نظر می‌رسید که قرار است با خودروهایی بسیار هیجان انگیزی در آینده مواجه شویم اما نتیجه‌ی کار صرفا تعداد زیادی خودروی کوچک و بزرگ خسته کننده است.

طراحی داخلی

بی شک طراحی اتاق مزدا۳ جدید از نقاط قوت آن است. این کابین بسیار شیک و خوش ساخت است و از لحاظ بصری هم یک نمونه‌ی عالی محسوب می‌شود. شاید همه چیز در این اتاق سر جای خود قرار نداشته باشند اما به همین شکل هم این اتاق جذاب است. اصلی ترین ویژگی این اتاق حالت مینیمالیستیک و شیک آن است. در پشت فرمان مزدا۳ یک صفحه نمایش وجود دارد که با یک نوار نقره‌ای احاطه شده است. همین طراحی باعث شده است که این قسمت در عین مدرن بودن حالتی کلاسیک هم داشته باشد. سیستم سرگرمی و اطلاعاتی این خودرو هم با وجود این که از راننده دور است و بسیار کوچک است اما طراحان مزدا به خوبی توانسته‌اند آن را طراحی کنند و ظاهری زیبا دارد. از دیگر نکات این اتاق زیبا تریم دو رنگ آن است که باعث شده است حالتی لوکس پیدا کند. بر روی سقف این اتاق هم یک صفحه نمایش کوچک قرار دارد که بسته بودن کمربندهای سرنشینان عقب را به تفکیک به راننده نشان می‌دهد. در مجموع این اتاق با توجه به قیمت خودرو  بسیار شیک و خوش ساخت است و اگر برخی از نقاط ضعف آن نظیر سیستم سرگرمی و اطلاعاتی آن را نادیده بگیریم یکی از بهترین اتاق ها در کلاس خود است.

مزدا ۳ جدید به لیست بلند بالایی از امکانات مختلف مجهز است که مهم ترین آن‌ها عبارتند از: تنظیم ارتفاع نور چراغ‌های جلو، چراغ‌های جلوی تطبیق پذیر، آینه‌های اتوماتیک درها و آینه وسط، سیستم ضد یخ برف پاک کن‌های جلو، صفحه نمایش ۸.۸ اینچی، پشتیبانی از اندروید اتو و اپل کار پلی، سیستم صوتی بوس با ۱۲ اسپیکر، دو عدد پورت یو اس بی، تهویه مطبوع دو کاناله، گرم کن صندلی‌های جلو، گرم کن فرمان، سیستم کمکی شروع حرکت در سراشیبی، مانیتور نقاط کور، سیستم جلوگیری از برخورد از عقب، کروز کنترل تطبیقی، سیستم ترمز هوشمند، سیستم تشخیص عابر پیاده، ترمز اضطراری، سیستم حفظ لاین حرکت، سیستم هشدار سطح هوشیاری راننده و ۸ ایربگ.

قوای فنی

مزدا ۳ جدید به صورت استاندارد با یک موتور ۲.۵ لیتری به بازار عرضه می‌شود. این پیشرانه که از سری پیشرانه‌های مدرن اسکای اکتیو (SkyActive) مزدا است یک پیشرانه‌ی تنفس طبیعی است و از هیچ توربوشارژر و یا سوپر شارژری استفاده نمی‌کند و هیچ گونه موتور برقی را در کنار خود ندارد. این موتور ۴ سیلندر قادر است تا ۱۸۶ اسب بخار نیرو و ۱۸۶ پوند فیت گشتاور را تولید کند. هر چند این پیشرانه آن چنان قدرتمند نیست اما از هماهنگی خوبی با جعبه دنده‌ی ۶ سرعته‌ی خودکار (یا دستی) این خودرو برخوردار است و باعث می‌شود که این ماشین سواری لذت و بخش و چابکی را داشته باشد. وزن تقریبی این خودرو حدود ۱.۴ تن است که باعث می‌شود خودروی سبکی به شمار آید. یکی از نکات جالب این پیشرانه این است که این توانایی را دارد که در صورت لزوم بعضی از سیلندر ها را از کار بیاندازد تا به مصرف سوخت بهینه تری برسد. مصرف سوخت این خودرو در مدل تک دیفرانسیل ۸.۸ لیتر در هد صد کیلومتر در شهر و ۶.۶ لیتر در جاده است. یکی از نکات این نسل مزدا ۳ این است که این خودرو به صورت دو دیفرانسیل هم قابل سفارش است. به جز این پیشرانه موتورهای ۲ و ۱.۵ لیتری بنزینی و نسخه‌های دیزل هم برای این خودرو قابل سفارش هستند که همگی از این خودرو ضعیف تر هستند. 
در مجموع سواری این خودرو همان طور که از یک مزدا انتظار دارید بی نقص و عالی است و جای هیچ گله و شکایتی برای این کلاس خودرو را باقی نمی‌گذارد. شاید مثل گذشته دیگر این خودرو در نسخه‌های پرفورمنس مانند اسپید۳ به تولید نرسد اما همین پیشرانه‌ی ۲.۵ لیتری‌ هم آن چنان بی هیجان نیست.

کلام آخر

مزدا ۳ ۲۰۱۹ با آستانه‌ی قیمتی ۱۸ هزار دلار و بیشینه‌ی قیمتی حدود ۲۷ هزار دلار یکی از جذاب ترین سدان‌های کامپکت اقتصادی بازار است. اگر برخی مسائل در مورد آن مانند طراحی بدنه‌ی نه چندان جذاب را نادیده بگیریم این نسل مزدا ۳ هم مانند نسل‌های گذشته‌ی خود یک سدان قابل اتکا و یکی از بهترین‌ها در کلاس خود است.